czystek

    Czystek to rodzaj rośliny z rodziny czystkowatych (Cistaceae). Należy tu kilkanaście gatunków występujących dziko w południowej Europie, głównie w basenie Morza Śródziemnego i Wysp Kanaryjskich. Większość czystków rośnie na Półwyspie Pirenejskim. Siedliskiem ich są najczęściej suche, skaliste zbocza. Stanowią ważny składnik kolczastych zarośli (frygany) oraz lasów sosnowych i dębowych.

    Istnieje wiele rodzajów czystka, jednak największą popularnością cieszy się czystek szary (Cistus incantus):

- czystek szary (kreteński) (Cistus creticus) - rośnie głównie w zachodniej części Morza Śródziemnego; ma kwiaty koloru purpuroworóżowego

- czystek siwy (Cistus incanus Linne) - również rośnie głównie w zachodniej części Morza Śródziemnego

- czystek ladanowy (Cistus ladanifer L.) - gatunek ten pochodzi z południowo-zachodniej Europy; jest największym z czystków, osiąga bowiem wysokość aż 2,5 m, a charakteryzuje się wyjątkowo dużymi kwiatami o średnicy do 10 cm, o białych płatkach, często z ciemnoczerwonymi plamkami u nasady

- czystek szałwiolistny - podobnie jak czystek szary, występuje przede wszystkim w zachodniej części obszaru śródziemnomorskiego (te 2 gatunki często rosną obok siebie); ma białe kwiaty, o średnicy 3-5 cm

- czystek purpurowy (Cistus purpureus) - rośnie przede wszystkim na Wyspach Kanaryjskich, przez Portugalię, Hiszpanię po Półwysep Apeniński; jest mieszańcem międzygatunkowym i powstał ze skrzyżowania Cistus creticus i Cistus ladanifer

właściwości i zastosowanie:

- czystek charakteryzuje się wysoką zawartością polifenoli

- wbrew powszechnie panującej opinii herbata z czystka nie ma właściwości odchudzających (wprawdzie picie jej lekko przyśpiesza przemianę materii i zmniejsza obrzęki, ale nie jest lekiem na nadwagę i nie powinna wpłynąć na znaczny spadek masy ciała)

- czystek okazuje się nieoceniony podczas infekcji o różnym podłożu, a to ze względu na swoje właściwości przeciwgrzybicze, przeciwbakteryjne i przeciwzapalne; pomaga zmniejszyć nasilenie objawów i skrócić czas trwania choroby

- opóźnia procesy starzenia się organizmu

- wzmacnia odporność organizmu

- stosowany zewnętrznie - np. pod postacią maści / kremu działa antyseptyczne, przeciwtrądzikowo, przeciwzapalne i przeciwstarzeniowo